تاملاتی درباره نظام آموزش و پرورش وارداتی

 بسم الله الرحمن الرحیم

تردیدی نیست که نظام آموزش و پرورش در کشور ما یک نظام وارداتی است و برگرفته از نظام‌های آموزش و پرورش غربی است. به نظر می‌رسد تعبیر «آموزش و پرورش» که معادل «تعلیم و تربیت» است بار معنایی مثبتی را در ذهن ما رقم زده که ما را از بسیاری از عوارض این نظام غافل نموده، و انتظاراتی را در ما رقم زده که اصلا قرار نبوده که این نظام آن انتظارات را تعقیب کند.

در تاریخ ۲۵ مرداد ۱۳۹۶ در همایش «حیات طیبه» که برای جمعی از دانشجویان نخبه دانشگاه‌های فرهنگیان سراسر کشور در مشهد برگزار شد، در دو جلسه  به موضوع فوق پرداختم که جلسه اول، کوشیدم جایگاه این نظام را در پازل مدرنیته شرح دهم و جلسه دوم به توضیحات پراکنده‌ای درباره برخی مولفه‌های انسان‌شناسی این نظام و پرسش و پاسخ گذشت که فایل دو جلسه تقدیم می‌شود

فایل صوتی جلسه اول (اصلی)

فایل صوتی جلسه دوم (تکمیلی و پرسش و پاسخ)

ما و جنگ احزاب

بسم الله الرحمن الرحیم

🏴🏴 ضمن تسلیت ایام شهادت امیرالمومنین علیه اسلام و التماس دعا در این لیالی مبارک قدر 🏴🏴

خداوند توفیقی داد و در ۲۷ روز گذشته، هر روز به تامل و و تحقیق و تدبر در یک آیه از سوره احزاب گذشت که در مجموع بیش از ۱۵۰ ساعت زمان برد و همه آنها را در سایت «یک آیه در روز» می‌توانید مطالعه کنید.

خلاصه این تاملات چنین شد: ( نتیجه گیری آیات ۱ تا ۲۷ سوره احزاب در چند جمله)

مهم این است که در جامعه اسلامی، عده‌ای مومن واقعی و یک‌دل، پای کار باشند که:

نظام محاسباتی و منطق زندگی خود را، نه بر اساس دنیامداری و تبعیت از منطق کافران و منافقان، بلکه بر اساس ایمان به وحی الهی تنظیم کرده؛
و
 با اتکاء به وعده‌های الهی و الگو قرار دادن پیامبر ص و سیره ایشان، وظیفه خود را تشخیص داده، بی‌هراس از هر دشمنی به حرکت خود ادامه دهند؛

که در این صورت،

 حتی اگر عده‌ای منافق در میان جامعه باشند که دائماَ ساز مخالف بزنند و کارشکنی کنند، باز خداوند نصرتش را، به طرز باورنکردنی‌ای، شامل حال جامعه دینی خواهد کرد

این مطلب را به صورت اندکی تفصیلی تر (در ۷۵۸ کلمه، که خواندنش کمتر از ۳ و نیم دقیقه وقت می‌گیرد) در لینک زیر می‌توانید مطالعه فرمایید.

جمع‌بندی آیات ۱-۲۷ سوره احزاب

از روز ۲۲ رمضان (۲۷ اردیبهشت۱۳۹۶) قرار شد به مدت چهار روز در مسجد دانشگاه باقرالعلوم ع مرور مختصری خواهم داشت بر آنچه از مباحث سوره احزاب که در روزهای گذشته در کانال «یک آیه در روز» (و همچنین سایت مربوطه) مطرح شد؛
که ان‌شاءالله فایل‌هایش به صورت روزانه در اینجا بارگذاری می‌شود.

چون امروز در آستانه شب بیست و سوم ماه مبارک رمضان هستیم؛ مطلب با بحثی درباره شب قدر شروع شده است.

جلسه اول ۱۳۹۶/۳/۲۷    موضوع بحث:‌درباره شب قدر + ضرورت اصلاح نظام محاسباتی

جلسه دوم  ۱۳۹۶/۳/۲۸  موضوع بحث: صغری و کبری کردن و معنای اطاعت از کافر و منافق

جلسه سوم  ۱۳۹۶/۳/۲۹   موضوع بحث: گام اول اطاعت از منطق منافق: در سنتهای اجتماعی مربوط به نسبت‌های خانوادگی

جلسه پایانی  ۱۳۹۶/۳/۳۰  موضوع بحث: اطاعت از منطق منافق در عرصه سیاسی-اجتماعی (جنگ احزاب)

دنیازدگی و مرگ آگاهی

بسم الله الرحمن الرحیم

دهه محرم امسال (۱۳۹۵) در بیرجند هستم. موضوع بحثی که در هیات ساقیان عاشورایی در نظر گرفته‌ام عبرتی است از حادثه عاشورا با عنوان دنیازدگی که راه علاج آن مرگ آگاهی است. که اگر توفیق شد ان‌شاءالله فایلهای صوتی‌اش را در همین‌جا خواهم گذاشت. ضمنا هیات مذکور کانال تلگرامی‌ای دارد که  سخنرانی و سایر برنامه‌های هیات (مانند مداحی) را در آن بارگذاری می‌کنند به آدرس https://telegram.me/saghiyan 

ادامه مطلب

شرح زیارت عاشورا

بسم الله الرحمن الرحیم

دهه محرم امسال (۱۳۹۵) در بیرجند هستم. موضوع بحث خود در مسجد امام حسین ع را «شرح زیارت عاشورا» قرار داده ام که اگر توفیق شد ان شاءالله فایل صوتی آنها را در همینجا بارگذاری خواهم کرد.

ادامه مطلب

نسبت رشد جامعه دینی با فتنه و نفاق

بسم الله الرحمن الرحیم

به مناسبت تقارن میلاد پیامبر اکرم (ص) و امام صادق (ع) با یوم الله ۹ دی، امروز صبح سخنرانی ای در مسجد دانشگاه باقرالعلوم داشتم که خلاصه ای از آن تقدیم می شود:

ادامه مطلب

پیام اصلی پیامبر اکرم (ص)

بسم الله الرحمن الرحیم

میلاد باسعادت پیامبر اکرم (ص) و امام صادق (ع) مبارک باد.

امشب در هیأت میثاق باشهدای قم، و به مناسبت این میلاد فرخنده، بحثی درباره پیام اصلی پیامبر اکرم (ص) – که دعوت به توحیدی است که حقیقت این توحید در قیامت آشکار می‌شود و از ما خواسته شده، این حقیقت را در همین دنیا دریابیم – مطرح شد که در ادامه، فایل صوتی و خلاصه‌ای از بحث، تقدیم می‌شود.

ادامه مطلب

تحلیل مساله نفاق برای جلوگیری از تکرار عاشورا + تکمله

بسم الله الرحمن الرحیم

امسال (سال ۱۳۹۴) دهه اول محرم را در بندرعباس بودم. موضوعی که برای سخنرانی شبها در هیات انتظار در نظر گرفتم؛ «تحلیل مساله نفاق برای جلوگیری از تکرار عاشورا» بود و سعی کردم با بررسی یچیدگی‌های نفاق در قرآن و روایت و نیز در وقایعی که به عاشورا منجر شد هم مخاطب را به درک عمیقتری از مساله نفاق برسانم و هم انشاءالله سرنخ‌هایی برای تحلیل و شناسایی جریان نفاق در جامعه امروز در اختیار او قرار دهم. ادامه مطلب

چگونگی حضور و نقش آفرینی زن در جامعه

بسم الله الرحمن الرحیم

امسال (سال ۱۳۹۴) دهه اول محرم را در بندرعباس هستم. عصرها برای خواهران هیات انتظار بحثی را مطرح شد با عنوان «چگونگی حضور و نقش آفرینی زن در جامعه بر اساس الگوی حضرت زینب س» که جمعا ۹ جلسه شد. در ادامه فایلهای صوتی و خلاصه ای از بحث تقدیم می شود.

ادامه مطلب

ضیافت اندیشه اساتید سال ۱۳۹۴ + طب اسلامی

بسم الله الرحمن الرحیم

امسال در برنامه ضیافت اندیشه اساتید استانهای اراک، زنجان و ارومیه و نیز در دوره تخصصی آشنایی با نظام سلامت در اسلام که در حکمت سرای طب سنتی برگزار شد برای ارائه بحث علم دینی حضور داشتم و در این دوره ها وعده دادم که پاورپوینت بحثها را در سایتم قرار می دهم که بدین وسیله تقدیم می شود.

ادامه مطلب

آیا نظام همچنان در مسیر انقلاب حرکت می کند؟

بسم الله الرحمن الرحیم

ایام الله دهه فجر بر همه منتظران ظهور مبارک باد

امروزه شبهه ای عمومیت یافته و آن این است که با توجه به مشکلاتی که در حکومت و جامعه مشاهده می کنیم آیا می توان گفت که هنوز نظام در مسیر اصلی خود حرکت می کند و دچار انحراف نشده است؟ چندی پیش هم مقاله ای نوشته شده بود که به خیال خود برخی عوامل مسلمانی را در قرآن استخراج کرده بود و مدعی شده بود که کشورهای غربی در بالای این فهرستند و ایران و بسیاری از کشورهای اسلامی در اواخر آن. شب جمعه گذشته در مسجدی در همدان بحثی مطرح شد درباره اینکه با چه منطقی می توان بررسی کرد که آیا ما در مسیر اسلامی هستیم یا دچار انحراف شده ایم که متن پیاده شده آن با اصلاحات مختصری تقدیم می شود. ادامه مطلب

مناظره با دکتر پایا درباره علم دینی

بیش از یک سال قبل، دوستانی از فصلنامه تخصصی علوم انسانی اسلامی صدرا با بنده تماس گرفتند که سوالاتی درباره علم دینی در اختیار دکتر پایا قرار داده اند و ایشان پاسخ داده است و می خواستند بدانند که آیا بنده نقدی بر آنها دارم یا خیر. پاسخ بنده مثبت بود. نقدی نوشتم و آن نقد در اختیار دکتر پایا قرار گرفت و ایشان پاسخی به نقدها دادند و قرار شد بنده مجددا پاسخی بنویسم. به دلایلی نشر این کار به تاخیر افتاد ولذا بنده هم در نگارش پاسخ تعلل کردم تا اینکه مدتی پیش سه یادداشت اول (پاسخ ایشان به سوالات، نقدهای بنده، و پاسخ مجدد ایشان) در فصلنامه علوم انسانی اسلامی صدرا، شماره ۹ منتشر شد که می توانید فایل PDF این شماره را از همین محل دریافت کنید. لینک دو مطلب ایشان که در یکی از سایتها نیز قرار داده شده، به ترتیب به قرار ذیل است:

(۱) امتناع علم دینی

(۲) پاسخ به ملاحظات نقادانه «سوزنچی»

لازم به ذکر است بنده نیز پاسخی برای مطلب دوم ایشان نوشته ام که انشاء الله پس از نشر در فصلنامه، در اینجا نیز قرار خواهم داد. فعلا قسمت اول آن، که در فصلنامه مذکور منتشر شده، تقدیم می شود. (یعنی اولین پاسخ بنده به اولین تقریر ایشان) ادامه مطلب

امامت و عدل، مبانی تشیع

بسم الله الرحمن الرحیم

در ۳ آبان ۱۳۹۲ در موسسه شیعه شناسی در اراک، بحثی درباره مبانی تشیع داشتم که دو مبنای اصلی شیعه (که به عنوان اصول مذهب شیعه مطرح میشود) را اندکی شرح دادم. چندی پیش دوستان موسسه خلاصه ای از مباحث را برایم ارسال کردند که تصحیح کردم و در ادامه آمده است.   ادامه مطلب

حضرت زهرا (س) و آموزش شیعه بودن

ضمن تبریک میلاد باسعادت حضرت فاطمه زهرا (س) به تمامی مسلمانان و علاقمندان آن حضرت، فایل ضمیمه فایل سخنرانی حقیر در ظهر روز شهادت حضرت زهرا در شاهرود است. موضوع این بود که حضرت زهرا (س) چگونه با تمام مسلمانان برای حمایت از ولایت اتمام حجت کردند و چگونه عملا راه انتظار واقعی (که در گروی شیعه واقعی بودن است) نشان دادند.

نقش حضرت فاطمه (س) در ابتر نماندن دین

باسمه تعالی

ایام فاطمیه به همه مسلمانان آزاده تسلیت باد. به مناسبت این ایام بحثهایی درباره حضرت زهرا سلام الله علیها در ۶ جلسه در مسجد میرزاتقی همدان ارائه شد که فایل صوتی آنها را به همراه خلاصه ای از آنها در ادامه آمده است. ادامه مطلب

گام‌های اولیه علم دینی در رشته زیست شناسی

گزارشی از میزگرد نقد و بررسی کتاب درسی زیست شناسی پیش دانشگاهیAdobe-PDF-Document-icon

آیا دینی کردن کتابهای درسی به معنای افزودن آیات و روایات است، یا به معنای اینکه تغییر دادن نگرشهای فلسفی حاکم بر آنهاست تا به لحاظ پیشفرضهای خود همراستای نگاه دینی قرار گیرند؟ تصادفی دانستن تغییرات در موجودات زنده به بهانه «جهش» و انکار تدبیری بودن آنها، آفرینش الهی را طبیعت بی‌هدف انگاشتن، علم را منحصر در محصول حس کردن، حیات را در حد واکنش بین مولکولی تنزل دادن، برخی از معضلات کتاب درسی زیست‌شناسی بود که اصلاح آنها چالشهای فراوانی برانگیخت و شرکت کنندگان در میزگرد، به جای پرداختن به آنها بحث را به گونه ای سوق می‌دادند که گویی مهمترین مساله دینداران مخالفت با نظریه تکامل است! در حالی که چنان که در گفتگوها بر آن تاکید شده، این نظریه به خودی خود، ربطی به دین ندارد! تفصیل بحث را به گزارش یکی از کارشناسان گروه زیست‌شناسی دفتر تالیف کتب درسی در فایل ضمیمه می‌توانید مطالعه کنید.

میزگرد علمی با موضوع «حوزه‌های علمیه و علوم اجتماعی دینی/بومی»

کتاب ماه: موضوع مورد بحث، «حوزه‌های علمیه و علوم اجتماعی بومی/دینی» است. بحث را با نوعی بررسی تغییر و تحولات علوم اجتماعی دینی/بومی در حوزه‌های علمیه آغاز می‌کنیم تا بعد از آن، به مسائل معرفت‌شناختی آن بپردازیم. به عنوان اولین پرسش، به نظر شما آیا علوم اجتماعی دینی/بومی بعد از انقلاب اسلامی تبدیل به یک مسئله شده است یا قبل از آن نیز چنین مسئله‌ای مطرح بوده است؟ اگر انقلاب اسلامی سبب طرح جدی این مسئله گردیده است، دلیل آن چیست؟ ادامه مطلب

معنای وحدت حوزه و دانشگاه چیست ؟

هنگامی که این تعبیر در ابتدا مطرح شد، شاید تعبیر «پیوند حوزه و دانشگاه» برای مقصود مورد نظر بهتر بود، زیرا در مفهوم «وحدت» این نکته نهفته که فقط یک امر موجود باشد، در حالی که منظور گویندگان این نبود، بلکه بحث بر سر این بود که هم نهاد حوزه باقی باشد و هم نهاد دانشگاه؛ اما چنین فاصله و جدایی بین آنها نباشد. جامعه و خصوصاً جامعه دینی، نیازهای علمی متنوعی دارد و هر از یک از این دو نهاد به پاره‌ای از این نیازها اهتمام داشته است. عمده دغدغه‌های حوزه در زمینه رفع نیازهای حیات معنوی انسانهاست و عمده دغدغه‌های نظام دانشگاهی در زمینه رفع نیازهای حیات مادی جامعه و معیشت دنیوی انسانها و با توجه به پیوند دقیقی که بین نیازهای مادی و معنوی انسانها وجود دارد، پیوند این دو نهاد امری اجتناب‌ناپذیر است. خصوصاً اگر بحث را در جامعه اسلامی در نظر بگیریم؛ زیرا در تفکر اصیل اسلامی، دیدگاه‌های سکولاریستی و تمایز نهادن بین دین و دنیا جایگاهی ندارد. اسلام آخرت انسان و حیات معنوی وی را در دل مزرعه دنیا جستجو می‌کند و رسیدن به حیات طیبه کاری است که باید در همین دنیا پی‌ریزی شود و لذا جدایی این دو نهاد و به بیان دیگر جدایی شیوه‌های رسیدن به سعادت در حیات دنیوی و اخروی، جدایی غیرقابل توجیهی است. ادامه مطلب

مصاحبه با سایت مهرخانه درباره زن و خانواده

–     به نظر شما در حوزه زنان و خانواده جامعه ما نیازی به احیا نگاه شهید مطهری دارد؟ اگر جواب شما مثبت استٰ ویژگیهای نگاه ایشان چیست که عدم وجود این نگاه باعث ایجاد یک سری خلا هایی در این حوزه شده است؟

شهید مطهری چند ویژگی دارد که کمتر کسی از مجموع آنها برخوردار است و هنوز هم بنده کسی را نمی­شناسم که تا این حد دارای این ویژگی ها باشد . اول ایشان به مبانی اسلامی بسیار مسلط بودند دوم به نگاه های غربی بسیار مسلط بودند و عمیقا فهمیده بودند که این نگاه های غربی به دنبال چه هستند. سومین ویژگی ایشان خلاقیت قویشان است که می توانستند میان مبانی اسلامی و نگاه جدید پل بزنند. ایشان این قابلیت مهم را داشتند که می توانستند میدان بازی را تغییر دهند؛ مثلا در باب منشا دین کتابهای زیادی نوشته شده است هم غربی ها هم به اندیشمندان مسلمان در این زمینه کار کرده اند. اما شهید مطهری در کتاب ادامه مطلب