کدام نامزد ریاست جمهوری توان غلبه بر تحریم‌ها را دارد؟

بسم الله الرحمن الرحيم

بی‌شک یکی از مهمترین مشکلات کشور مشکلات اقتصادی است که از ریشه‌های اصلی آن، تحریم‌هاست و یکی از انتظاراتی که از رئیس‌جمهور بعدی می‌رود این است که فکری برای این تحریمها بکند و اين مولفه يکي از مولفه‌هاي اصلي تصميم‌گيري افراد براي انتخاب است. برای اينکه دريابيم کدام نامزد ریاست جمهوری توان غلبه بر تحریم‌هارا دارد، ابتدا بايد درک درستي از وضعیت، و نقاط قوت و ضعف ما و قدرتهاي رقيب داشته باشيم؛ و تفاوت اصلی نامزدهابر سر تحلیلی است که از اين وضعیت دارند:

۱) امروزه همه فهمیده‌اند که غربیان نزاع اصلی‌شان با ما بر سر خود مساله هسته‌ای نیست؛ و مساله هسته‌ای فقط يک بهانه است؛ و بعید است بین سیاستمداران کشور (و نامزدها) در این جهت اختلافی باشد.

۲) در میان سیاستمدارانی که در نظام حضور دارند، همه بر سر اینکه اصل توان هسته‌ای ما حفظ شود اختلافی نیست، یعنی گمان نمی‌رود که حتی آقای روحانی هم درصدد تعطیلی کامل فرآیندهای انرژی هسته‌ای در کشور برآید.

۳) در اینکه برای پیشبرد خواسته خود به میز مذاکره نباید بسنده شود و رایزنی‌های پیرامونی هم باید انجام شود، اختلافی نیست؛ هرچند برخی چنین وانمود می‌کنند که فقط آنها این کار را بلدند.

پس اختلاف اصلي در چیست؟

اختلاف بر سر این است که در برابر این بهانه‌جویی غربيان چه مواجهه‌ای داشته باشیم؟ در مناظره سوم دو طرز فکر در مقابل هم قرار گرفت:

يک طرز فکر اين بود که ما برای رفع مشکل تحریمها، روش کنار کشیدن گام به گام را تعقیب کنیم؛ یعنی اگرچه مي‌دانيم مساله هسته‌اي فقط يک بهانه است اما همين بهانه را هم از آنها بگيريم؛ يعني از برخی فعالیتهایمان صرف نظر کنیم تا آنها هم از برخی تحریمها صرف نظر کنند؛ (روحاني، ولايتي، عارف، رضايي)

و طرز فکر ديگر اين بود که با این روش چیز بیشتری به دست نخواهیم آورد؛ بلکه به عقب‌نشینی بیشتر و بيشتر ما منجر خواهد شد ولي اصرار بر موضع مقاومت و تسليم نشدن، آنها را نااميد مي‌کند. (جليلي، حداد، قاليباف)

اما کدام درست است؟ پاسخ این مساله در گروي تحليل هدف و رفتارهاي طرف مقابل است. مي‌دانيم که هدف اصلی از تحریم‌ها این است که ما را به عقب‌‌نشینی وادار کند. اکنون دو اقدام فوق را از اين منظر بررسي کنيم:

الف) روش مصالحه گام به گام. اين روش با استقبال کلامي آنها مواجه خواهد شد، و چه‌بسا در گام اول، برخي موارد کم‌اهميت از تحريم‌ها حذف شود؛ اما اقدامي است که طرف مقابل از آن، بوی عقب‌نشینی استشمام مي‌کند، يعني نتیجه می‌گیرد که تحریم کردن اقدام موثري براي رسيدن او به هدفش بوده است. اکنون سوال اين است که اگر آنها متوجه شدند که اقدام‌شان (تحریم کردن) در پیشبرد هدف‌شان (عقب‌نشینی رقیب) موفق بوده، در ادامه چه کار خواهند کرد؟ آيا «از ادامه اقدام خود دست برمی‌دارند»؟ یا «چون اقدام خود را موثر ديده‌اند به آن ادامه می‌دهند البته به نحوی که رقیب آهسته آهسته به عقب رفتن خود ادامه دهد»؟ به نظر مي‌رسد که حتما کار دوم را انجام خواهند داد؛ و با توجه به اينکه مساله هسته‌اي يک بهانه است و آنها عقب‌نشيني ما از بسياري از اصولمان را مي‌خواهند تحريم‌ها به اين زودي‌ها تمام نخواهد شد.

ب) روش مقاومت و تسليم نشدن. اگر حرکت ما به نحوی باشد که طرف مقابل هیچ تغییری در ما نبیند، چه خواهد کرد؟ از آنجا که این تحریمها برای خود او هم ضررهایی دارد، اگر احتمال بدهد که ما تغییر خواهیم کرد، شاید باز به تحریم خود ادامه دهد ، اما اگر از تغییر ما ناامید شود، چطور؟ علی‌القاعده او هم دنبال منافع خود است و وقتی ببیند از این راه اثری نمی‌گذارد این راه را رها می‌کند و راه جدیدی در پیش می‌گیرد.

در واقع، مساله این است: آنها مطمئن شده بودند که دولت فعلي عقب‌نشینی نمی‌کند اما چون انتخابات ریاست جمهوری در پیش بود، این احتمال را می‌دادند که گزینه‌ای پیدا شود که از حرکتش بتوان بوی عقب‌نشینی را استشمام کرد؛ و لذا تحریم‌ها را ادامه دادند. اکنون اگر کسانی که منطق دوم (استقامت و مقاومت) را دارند رای بیاورند، آنها عملا این پیام را دريافت مي‌کنند که حداقل تا ۴ سال دیگر خبری از عقب‌نشینی نخواهد بود؛ و با توجه به هزينه‌هاي مادي و سياسي اين تحريم‌ها ادامه دادنش برای ۴ سال براي آنها نمي‌صرفد؛ اما اگر کسانی که منطق اول (مدارای گام به گام) را دارند رای بیاورند؛ امید آنها به عقب‌نشینی دوباره زنده می‌شود.

 اکنون با آمدن چه طرز تفکري، احتمال پایان یافتن تحریم‌ها بیشتر خواهد شد؟

بازدیدها: ۲۱۲

15 Replies to “کدام نامزد ریاست جمهوری توان غلبه بر تحریم‌ها را دارد؟”

  1. سلام و عرض ادب،
    من تصور می کنم نوشته جنابعالی در فرازی مقداری ابهام دارد که اگر این ابهام نیز مرتفع شود، به لحاظ منطق و خط استدلال وضوح و شفافیت مضاعفی پیدا خواهد نمود.
    جنابعالی در فرازی فرموده اید: ” اگر احتمال بدهد که ما تغییر خواهیم کرد، شاید باز به تحریم خود ادامه دهد ، اما اگر از تغییر ما ناامید شود، چطور؟ علی‌القاعده او هم دنبال منافع خود است و وقتی ببیند از این راه اثری نمی‌گذارد این راه را رها می‌کند و راه جدیدی در پیش می‌گیرد.”
    پرسش بنده این است که راه جدید دشمن چه راهی خواهد بود؟ اگر منافع دشمن در ایجاد یک حمله نظامی بود، تکلیف چیست؟ آیا جنابعالی در زمره افرادی هستید که از گزینه جنگ و مقابله نظامی ایران و غرب دفاع می کنید؟ و یا معتقد هستید باید از مواجهه با غرب بدین شکل اجتناب نمود؟
    خوشحال میشوم در این زمینه نیز رفع ابهام فرمایید.

    • سلام عليکم
      من قطعا از گزينه جنگ دفاع نمي کنم و البته احتمال روي آوردن آنها به گزينه جنگ را در حد بسيار پايين و غيرقابل اعتنا مي دانم لذا اصلا سراغ آن نرفته ام. دليلم هم اين است که شواهد و قرائن همگي نشان مي دهد گزينه نظامي براي آنها بسيار پرهزينه است و اگر مي خواستند اين گزينه را امتحان کنند زماني است که حمايت مردمي از نظام پايين آمده باشد. حتي با مقدار ۶۰ درصد حضور هم قطعا تا مدت زيادي گزينه جنگ را از معادلات آنها حذف خواهد کرد در حالي که شواهد نشان مي دهد حداقل حضور مردم در اين انتخابات ۷۰ درصد به بالاست. لذا به سمت اين گزينه نخواهند رفت.

      • ممنون از پاسخ جنابعالی. ولی به نظرم تحلیل شما از این معنا غفلت نموده که ایرانی که حامی رسمی و علنی حزب الله و حماس است مهم ترین خطر برای منافع ملی آمریکا و کلا کشورهای بلوک غرب است. و آنها بر سر منافعشان با کسی شوخی ندارند و ثابت کرده اند هزینه های بسیار بالاتری را هم پرداخته اند. نتیجه طبیعی استمرار تحریم ها آن است که حمایت مردم از نظام پایین خواهد آمد و در آن صورت هزینه جنگ چندان هم بالا نخواهد رفت. برای مرور تاریخ اشاره به داستان عراق خالی از وجه نیست. عراق را اول تا مرحله نفت در برابر غذا ضعیف کردند و بعد ظرف چند وقت پرونده اش را پیچیدند. من مهم ترین نقطه ضعف تحلیل های مشابه تحلیل شما را دور بودن آنها از واقعیات عرصه اجتماع میبینم. ایام عزت مستدام/ ارادتمندم

        • در اینکه آنها دنبال منافعشان هستند تردیدی نیست. تمام بحث این است که آنها محاسبه هزینه و فایده را می کنند. حضور مردم در انتخابات (که طبق اغلب برآوردها بالاتر از ۷۰ درصد است) این پیام را برای آنها دارد که تحریمها نتوانسته حمایت مردم از نظام را پایین بیاورد لذا نتیجه گیری شما درست نیست. ضمنا به نظرم ارائه تحلیلی بر اساس مقایسه عراق (که اصلا پایگاه مردمی نداشت) و ایران (آن هم بعد از انتخاباتی با این مشارکت) به نظرم بیشتر نشان دهنده دور بودن از واقعیات عرصه اجتماع است. با تشکر. سوزنچی

  2. سلام.

    من آقای قالیباف رو به طور نسبی بهتر از بقیه کاندیداها ها میدونم. اما استدلال شمارو نمیپذیرم.
    مطمئن باشید اگر چه آقای جلیلی (که خودش رو سمبل مقاومت میدونه و بقیه رو سازشکار و مرعوب) رئیس جمهور بشه، و چه آقای روحانی (که بزرگترین منتقد سیاست خارجی دولت فعلی هست)، احتمال کم شدن تحریم ها به یک اندازه س!
    دلیلیش هم این هستش که وقتی اونها میبینن اقتصاد ایران در ۲سال اخیر به شدت ضعیف تر و آشفته تر از قبل شده، امیدوارتر میشن و دست از تحریم برنمیدارن. وقتی میبینن دارن نتیجه میگیرن، چرا دست از تحریم بردارن؟
    حالا ما چه دلیل این اوضاع آشفته اقتصادی رو، تحریم ها بدونیم و چه سوئ مدیریت؛ هیچ فرقی نمیکنه. مهم این هستش که اونها به هدفشون یعنی ضربه زدن به اقتصاد ایران رسیدن و اگر رودربایسی رو با خودمون کنار بذاریم باید بگیم که اقتصادمون کاملاً فلج شده.
    بنابراین مهم اینه که رئیس جمهور بعدی، یه جو عقل و کمی عرضه و اندکی تدبیر داشته باشه که بتونه اوضاع اقتصادی رو بهبود ببخشه… وگرنه با صرف عوض کردن تاکتیک مذاکرات، نه تحریم برداشته میشه و نه فرجی در امور کشور رخ میده.

    • سلام عليکم
      چنانکه از يادداشت من برمي آيد بين دو گزينه جليلي و قاليباف در ترديدم و يکي از امتيازهاي آقاي قاليباف را همين مي دانم که شما گفته ايد

      • سلام استاد
        بنده در آرایش کنونی گزینه اصلح را از نظر اخلاق سیاسی، مدیریت و تدبیر، تقوا، اشراف و تسلط به مسائل داخلی و خارجی و پاکی و سلامت مالی، دکتر جلیلی می دانم

        اگر دلایلش را بخواهید ارجاع تان می دهم به سایت drjalily.com اونجا محتواهای بسیار خوبی است

        راستش نمی خواستم این کامنت را بگذارم اما علاقه و توجه بنده به شما و مطالب غنی و قوی شما، مانع شد

        یاعلی
        اسماعیلی ۰۹۳۶۵۸۹۷۴۹۹

  3. «و با توجه به هزینه‌های مادی و سیاسی این تحریم‌ها ادامه دادنش برای ۴ سال برای آنها نمی‌صرفد»
    براي اونها نمي‌صرفد يا براي اين‌ها؟ چرا مغلطه مي‌كنيد؟!

    • براي ما که ضرر دارد؛ اما اگر دقت کنيد مي بينيد که براي آنها هم نمي صرفد. آنها براي مجبور کردن کشورها و شرکتها به تحريم مرتب به آنها هزينه جبراني مي دهند و اين روال هرچه ادامه يابد براي آنها ضرر دارد. نمونه بارزش را در مورد شرکت پژو مي توانيد مطالعه کنيد

  4. به نظر من فهم و درک آقای دکتر جلیلی از گفتمان انقلاب بیشتر و عمیقتر از بقیه نامزدها است، از طرفی برخی افرادی را که ایشان در تیم های مختلف خود دارند می شناسم و می دانم که آنها هم فهم خوب و نسبتا جامعی از ادبیات امام و آقا دارند، اما به نظر من تنها نکته ای که در مورد آقای دکتر قالیباف وجود دارد که به نظر می رسد آقای دکتر جلیلی از آن محروم است توان مدیریتی و اجرایی ایشان است. البته من یکی از علت ها را سری بودن و رسانه ای نشدن فعالیت های ایشان در محیط شورای عالی امنیت میدانم. البته جزوه در شورای عالی امنیت ملی چه میگذرد می تواند در این زمینه کمک شایانی نماید(http://www.drjalily.com/archives/7693/%D8%AC%D8%B2%D9%88%D9%87-%D9%85%D8%AF%DB%8C%D8%B1%DB%8C%D8%AA-%D8%B1%D8%A7%D9%87%D8%A8%D8%B1%D8%AF%DB%8C-%D8%B4%D9%88%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%B9%D8%A7%D9%84%DB%8C-%D8%A7%D9%85%D9%86%DB%8C%D8%AA-%D9%85). اما در مورد تحریم ها به نظر من مهمترین راهبرد همان اقتصاد مقاومتی است و به نظر می رسد تنها نامزدی که درک درستی از آن پیدا کرده است(با توجه به ادبیاتی که در حال حاضر در بین اقتصاد دانانی مانند دکتر درخشان، دکتر زاهدی وفا، دکتر پیغامی و … علی رغم اختلافات جزئی این بزرگان) دکتر جلیلی است. نکته آن است که این راهبرد ممکن است در فاصله زمانی بیشتر از ۲ سال!!!!! جواب بدهد که به نظر من ارزشش را دارد، مدتی بیشتر صبر کنیم.
    در مجموع من مهم ترین تفاوت بین دکتر قالیباف و دکتر جلیلی را در اندازه فهم این دو بزرگوار از گفتمان انقلاب و ادبیات امام و آقا می دانم و توان مدیریت این دو بزرگوار در سطح عالی. به همین دلیل پیشنهاد من برای رأی دادن در ۲۴ خرداد دکتر جلیلی است.

  5. سلام عليكم
    ابتدا تشكر مي كنم بابت اين تحليل هاي اخير.
    جاي اين گونه تحليل ها، كه در آن تلاش مي شود به دور از وهم از قوه عقل براي تبيين مولفه ها و واكاوي نقاط اصلي استقاده شود در جامعه ما كم است و البته اقبال عامه مردم و حتي خواص به اين گونه برخورد با نامزدهاي انتخاباتي نياز به فرهنگ سازي خاص خود را دارد.

    اما دو نكته:
    ۱. سوال مهم جليلي از قاليباف كه تا انتهاي مناظره بدون پاسخ ماند/ قاليباف چگونه با پذيرش هژمون حاكم بر جهان مي خواهد مجري سياست خارجي جمهوري اسلامي باشد؟ http://www.rajanews.com/detail.asp?id=159581

    ۲. كابينه قاليباف (علي اكبر ولايتي: شوراي عالي امنيت ملي، سعيد جليلي: وزير امور خارجه)
    http://www.seratnews.ir/fa/news/115328/%DA%A9%D8%A7%D8%A8%DB%8C%D9%86%D9%87-%D9%82%D8%A7%D9%84%DB%8C-%D8%A8%D8%A7%D9%81-%D9%84%D9%88-%D8%B1%D9%81%D8%AA-%D8%A2%DB%8C%D8%A7-%D8%B4%D9%87%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%B1-%D8%AA%D9%87%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%AA%D9%88%D8%A7%D9%86%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D9%85%D8%AF%DB%8C%D8%B1%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%DB%8C%D9%86-%D8%AF%D9%88%D9%84%D8%AA-%D8%B1%D8%A7-%D8%AF%D8%A7%D8%B1%D8%AF-%D8%A7%D8%B3%D8%A7%D9%85%DB%8C-%D9%88-%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D9%88%DB%8C%D8%B1-%D8%AF%D8%A7%D9%86%D9%84%D9%88%D8%AF

    با توجه به نكته اول و در صورت صحت نكته دوم، زياد سخت نيست در تقسيم بندي دو گانه شما در خصوص مواجه با تحريم ها و توزيع نامزدها ذيل آن، ترديد كنيم.
    ۴ احتمال وجود دارد: (هرچند خود معتقدم كه نبايست كانديداها را تخريب كرد و رعايت اخلاق و تقوا ضروري است ولي نتوانستم وا‍‍زه هاي بهتري بياورم)
    ۱. موضع قالي باف همانند موضع ولايتي، روحاني و عارف است.
    ۲. ايشان در پي جذب آراء، نان به نرخ روز مي خورد.
    ۳. از تفكري بهره مند است كه قدرت آن را دارد كه دوگانه معقول شما را در نوردد.
    ۴. اساسا از تفكر خاصي برخوردار نيست و در اين خصوص موضع شفافي ندارد و اصلا نمي تواند داشته باشد.

    كه با توجه به شواهد و قرائن، به ترتيب احتمال ۴، خيلي زيادتر و بعد از آن احتمال موارد ۱، ۲، وجود دارد و احتمال ۳ نيز خيلي ضعيف است.

    منتظر نظر شما

    با تشكر مجدد

پاسخ دادن به حسین سوزنچی لغو پاسخ

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

*